Het verschil in één alinea
Bij een 1-fase aansluiting komt er één spanningvoerende ader uw woning binnen, met 230 volt. Bij 3-fase zijn dat er drie, elk met 230 volt ten opzichte van de nul en 400 volt ten opzichte van elkaar. Meer fasen betekent dus niet dat u meer verbruikt, maar dat u meer tegelijk kunt gebruiken. En het maakt bepaalde apparaten mogelijk die alleen op drie fasen werken, zoals een 11 kW laadpaal of een krachtstroomaansluiting in de werkplaats.
Het aantal fasen en de zwaarte van de aansluiting zijn twee losse dingen. Een 1x40A aansluiting levert meer vermogen dan u denkt, en een 3x25A aansluiting is niet automatisch zwaarder dan wat u nu heeft. Dat onderscheid bepaalt straks uw jaarrekening.
Zelf checken: drie manieren
U hoeft hiervoor niets open te schroeven. Alle drie de checks doet u met de kastdeur open en uw handen in uw zakken.
Tel de hoofdzekeringen
Links of onder in de meterkast, vóór de groepenkast, zitten de hoofdzekeringen of hoofdautomaten. Dat zijn de dikke exemplaren met een ampèrewaarde erop. Ziet u er één, dan heeft u 1-fase, meestal 1x35A of 1x40A. Ziet u er drie naast elkaar, dan heeft u 3-fase, meestal 3x25A. Deze zekeringen zijn eigendom van de netbeheerder en zijn vaak verzegeld.
Lees de slimme meter uit
Op het typeplaatje van de meter staat de spanning. Staat er 230V, dan is het 1-fase. Staat er 3x230V of 400V, dan is het 3-fase. Werkt dat niet, druk dan op de knop naast het display en blader door naar de fasespanningen. Ziet u alleen L1, dan heeft u één fase. Ziet u L1, L2 en L3 met alle drie een waarde rond de 230 volt, dan heeft u er drie.
Kijk op uw jaarafrekening
Onder het kopje netbeheerkosten staat uw aansluitwaarde. Ziet u 1x35A of 1x40A, dan is het 1-fase. Ziet u 3x25A of hoger, dan is het 3-fase. Dezelfde waarde vindt u in de mijn-omgeving van Stedin. Dat is meteen de meest betrouwbare bron, want soms ligt er wel een kabel met drie aders terwijl er maar één fase is aangesloten.
Komt u er niet uit? Stuur een foto
Maak een foto van uw open meterkast en stuur die mee via ons contactformulier. Wij kijken er kosteloos naar en laten u weten welke aansluiting u heeft en wat er in uw situatie mogelijk is. U krijgt antwoord van de monteur zelf, niet van een call-center.
Welke aansluitwaarden bestaan er
Het beschikbare vermogen hieronder is gerekend met 230 volt per fase. Wat uw installatie werkelijk aankan hangt daarnaast af van de kabel naar uw woning en van de groepenkast.
| Aansluitwaarde | Fasen | Vermogen | Waar u die tegenkomt |
|---|---|---|---|
| 1x25A | 1 | 5,8 kW | Oudere woning met gas |
| 1x35A | 1 | 8,1 kW | Meest voorkomend bij rijtjeshuizen |
| 1x40A | 1 | 9,2 kW | Zwaarste 1-fase aansluiting |
| 3x25A | 3 | 17,3 kW | Nieuwbouw en verduurzaamde woningen |
| 3x35A | 3 | 24,2 kW | Grote woning, hier begint de dure schijf |
| 3x50A | 3 | 34,6 kW | Zeer groot huishouden |
| 3x80A | 3 | 55,2 kW | Grens van kleinverbruik, onze specialisatie |
Vermogens berekend op basis van 230 V per fase. 3x80A is de zwaarste kleinverbruikaansluiting die bestaat. Daarboven wordt u grootverbruiker, met een heel ander tarievenstelsel.
Wanneer heeft u echt 3 fasen nodig
Minder vaak dan verkopers u vertellen. Een 3x25A aansluiting geeft ruim 17 kW, en daar passen een laadpaal, een warmtepomp en een inductiekookplaat samen prima in zolang ze niet allemaal tegelijk vollast trekken. Voor die situatie bestaat load balancing.
Laadpaal
Op 1-fase laadt u met maximaal 7,4 kW, oftewel ongeveer 40 kilometer per uur. Voor de meeste mensen die 's nachts thuis laden is dat genoeg. Wilt u 11 kW, dan heeft u drie fasen nodig. Wat dat kost, leest u op onze pagina over wat een laadpaal thuis kost.
Inductiekookplaat
Een inductieplaat vraagt meestal 7,4 kW en werkt op één fase, mits er een aparte perilexgroep ligt en de aansluiting het aankan. Op een 1x25A aansluiting wordt het krap. Verzwaren naar 1x35A of 1x40A is dan vaak genoeg, en dat is een stuk goedkoper dan drie fasen.
Warmtepomp
Een hybride warmtepomp draait op één fase. Een volledig elektrische lucht-water warmtepomp vraagt bij grotere vermogens drie fasen, en dan meestal ook een zwaardere aansluiting.
Thuisbatterij
Hier speelt het per fase. Op een 1-fase aansluiting adviseren wij een omvormer van maximaal ongeveer 3,7 kW. Wilt u meer laad- en ontlaadvermogen, of wilt u over alle drie de fasen kunnen balanceren, dan is 3-fase nodig.
Wat verzwaren per jaar kost
Dit is het deel dat vrijwel niemand meeneemt in de beslissing. U betaalt Stedin een vast bedrag per jaar dat afhangt van uw aansluitwaarde en niet van uw verbruik. Die bedragen lopen niet geleidelijk op, maar in schijven. En tussen 3x25A en 3x35A zit een sprong van meer dan een factor vier.
| Aansluitwaarde | Per jaar incl. btw | Verschil met 3x25A |
|---|---|---|
| t/m 1x10A | € 167,86 | − € 309 |
| 1x25A t/m 3x25A | € 476,76 | — |
| 3x35A | € 1.924,27 | + € 1.448 |
| 3x50A | € 2.806,84 | + € 2.330 |
| 3x63A | € 3.689,42 | + € 3.213 |
| 3x80A | € 4.571,99 | + € 4.095 |
Eigen optelling van periodieke aansluitvergoeding, vastrecht transport, capaciteitstarief en meettarief uit het tariefblad Elektriciteit kleinverbruik 2026 van Stedin. Woont u in Enexis- of Liandergebied, dan liggen de bedragen iets anders, maar de sprong boven 3x25A zit er bij alle drie.
Let op deze regel in de tabel. 1x25A en 3x25A vallen in dezelfde tariefschijf. Van één fase naar 3x25A gaan kost u dus eenmalig geld, maar geen cent per jaar extra. Pas boven 3x25A gaat de teller lopen: ongeveer €1.448 per jaar, elk jaar, zolang u die aansluiting heeft. Over vijftien jaar is dat ruim €21.000.
Daarnaast betaalt u eenmalig voor de wijziging zelf. Stedin publiceert daar voor kleinverbruik geen vast tarief voor: u dient een aanvraag in en krijgt een offerte. Ter indicatie rekent Liander in 2026 €368,77 voor de stap van één naar drie fasen. Het werk in uw meterkast komt daar bovenop. Een groepenkast vervangen kost bij ons €600 tot €1.200, afhankelijk van het aantal groepen en of het 1- of 3-fase wordt. Meer daarover leest u bij groepenkast vervangen.
De fout die het vaakst wordt gemaakt
Er springt een groep uit als de vaatwasser en de waterkoker tegelijk draaien, en de conclusie is: mijn aansluiting is te licht. In de praktijk klopt dat zelden. Wat er meestal aan de hand is, is een groepenkast met te weinig groepen, waardoor er te veel op één groep hangt. Uw hoofdzekering is dan nog lang niet vol.
Het onderscheid is eenvoudig te maken. Slaat er een groep uit in de groepenkast, dan zit het probleem in de verdeling. Slaat de hoofdzekering eruit en ligt de hele woning plat, dan zit u werkelijk aan de grens van uw aansluiting. Dat tweede komt in woningen weinig voor.
Wij meten daarom eerst wat uw installatie werkelijk vraagt voordat we over verzwaren praten. In de rijtjeshuizen uit de jaren 60 en 70 die we in de Hoeksche Waard en de Drechtsteden veel tegenkomen, is een extra groep of een nieuwe groepenkast in de meeste gevallen de hele oplossing.
Verzwaren in een gebied met een vol net
Sinds 1 juli 2026 gelden er nieuwe regels. Waar het stroomnet vol is, komen ook huishoudens op de wachtlijst voor een nieuwe of zwaardere aansluiting. Tot die datum reserveerden netbeheerders capaciteit voor kleinverbruikers en werd een verzwaring vrijwel altijd toegekend. Die reservering is vervallen.
Aan uw bestaande aansluiting verandert niets. Zonnepanelen aanmelden en terugleveren kan gewoon, en een laadpaal of inductiekookplaat binnen de capaciteit die u al heeft ook. Maar de stap naar 3-fase is in Zwijndrecht, Hendrik-Ido-Ambacht, Ridderkerk, Barendrecht en delen van Rotterdam-Zuid niet meer vanzelfsprekend.
Praktisch betekent dat twee dingen. Vraag vroeg aan, want de klok gaat pas lopen bij uw aanvraag. En vraag niet zwaarder aan dan nodig: een aanvraag tot en met 3x25A heeft meer kans én voorkomt de sprong in uw jaarrekening.
Zo verloopt een verzwaring
Bij een verzwaring zijn altijd twee partijen betrokken, en de volgorde luistert nauw. De netbeheerder gaat over alles tot en met de meter. Alles daarboven, dus de hoofdschakelaar, de groepenkast en de aardlekschakelaars, is van u en dus werk voor uw eigen installateur.
Eerst laat u bepalen welke aansluitwaarde u nodig heeft. Daarna dient u de aanvraag in via mijnaansluiting.nl, het gezamenlijke loket van de netbeheerders. Vervolgens maakt uw installateur de meterkast gereed, want voor drie fasen is een 4-polige hoofdschakelaar verplicht en die plaatst de netbeheerder niet. Pas als dat klaar is komt de netbeheerder de aansluiting wijzigen.
Staat uw hoofdschakelaar er niet, dan gaat de monteur weer weg. Dit is de meest voorkomende reden dat een verzwaring vertraging oploopt. Laat de kast dus vooraf gereedmaken, ook als de netbeheerder nog een planning moet geven.
Over doorlooptijd kunnen wij u geen harde belofte doen, en uw netbeheerder inmiddels ook niet. De ACM had maximale aansluittermijnen vastgelegd, maar het College van Beroep voor het bedrijfsleven heeft dat besluit in september 2024 grotendeels vernietigd. Vraag daarom bij uw aanvraag altijd om een concrete planning.
Veelgestelde vragen
Een groepenkast moet vaak worden vervangen wanneer deze verouderd is, te weinig groepen heeft of niet geschikt is voor moderne apparaten zoals inductiekookplaten, laadpalen of zonnepanelen.
Een groepenkast moet vaak worden vervangen wanneer deze verouderd is, te weinig groepen heeft of niet geschikt is voor moderne apparaten zoals inductiekookplaten, laadpalen of zonnepanelen.
Een groepenkast moet vaak worden vervangen wanneer deze verouderd is, te weinig groepen heeft of niet geschikt is voor moderne apparaten zoals inductiekookplaten, laadpalen of zonnepanelen.
Een groepenkast moet vaak worden vervangen wanneer deze verouderd is, te weinig groepen heeft of niet geschikt is voor moderne apparaten zoals inductiekookplaten, laadpalen of zonnepanelen.
Een groepenkast moet vaak worden vervangen wanneer deze verouderd is, te weinig groepen heeft of niet geschikt is voor moderne apparaten zoals inductiekookplaten, laadpalen of zonnepanelen.
Een groepenkast moet vaak worden vervangen wanneer deze verouderd is, te weinig groepen heeft of niet geschikt is voor moderne apparaten zoals inductiekookplaten, laadpalen of zonnepanelen.
Gecontroleerd aan de hand van: Stedin, tariefblad Elektriciteit kleinverbruik 2026 (eigen berekening van de jaartotalen) · Liander, eenmalige tarieven stroom 2026 · Netbeheer Nederland over de nieuwe werkwijze voor stroomaanvragen per 1 juli 2026 · ACM, prioriteringskader netcapaciteit · uitspraak CBb over aansluittermijnen, 17 september 2024.
* Prijzen voor werk in de meterkast en andere elektrawerkzaamheden zijn onze eigen richtprijzen. Definitieve prijs altijd via offerte op maat.
Nog andere vragen?
Heeft u nog andere vragen over dit artikel of onze elektra diensten? Neem gerust contact met ons op. Wij helpen u graag verder.